OpenAI launches GPT-6 Sol and Luna, boasting lower cost and fewer mistakes

اوپن‌ای‌آی از مدل‌های GPT-6 Sol و Luna با هزینه کمتر و خطای کمتر رونمایی کرد

Lucas Ropek — 2026-09-22T18:00:00+00:00

شرکت اوپن‌ای‌آی در حال عرضه دو مدل جدید است که به گفته خودشان، هم‌خانواده و هم‌مسیر با مدل Astra هستند.
The ChatGPT application icon is displayed on a smartphone screen.
Image Credits:Samuel Boivin/NurPhoto / Getty Images

اوایل همین ماه، اوپن‌ای‌آی مدل GPT-6 Astra را عرضه کرد؛ مدلی که از آن به عنوان قدرتمندترین و توانمندترین مدل خود تا به امروز و «بهترین مدل جهان» برای فعالیت‌های گوناگون از جمله کارهای کامپیوتری و برنامه‌نویسی یاد کرد. اکنون، این آزمایشگاه با ارائه نسخه‌های به‌روزرسانی‌شده از مدل‌های کوچک‌تر Sol و Luna، نسل GPT-6 را گسترش می‌دهد.

این شرکت می‌نویسد: «مدل GPT-6 Astra نسل جدیدی از هوش مصنوعی را معرفی کرد؛ این مدل‌های جدید با کارآمدتر و در دسترس‌تر کردن آن هوش، مزایای آن را گسترش می‌دهند.»

اولین مدل‌ها از سری Sol و Luna اوایل سال جاری میلادی معرفی شدند و سطوح مختلفی را در هرم مدل‌های اوپن‌ای‌آی تشکیل می‌دهند. مدل Sol برای کارهای پیچیده‌ای مانند برنامه‌نویسی طراحی شده است، در حالی که اوپن‌ای‌آی می‌گوید مدل Luna برای کارهای دفتری مناسب‌تر است — «کارهای حجیم با یک هدف مشخص، مانند خلاصه‌سازی اسناد، استخراج اطلاعات یا پاسخ به سوالات سریع.»

اوپن‌ای‌آی همچنین بر پیشرفت‌های چشمگیر در زمینه بهره‌وری و مقرون‌به‌صرفه بودن تأکید می‌کند؛ که برجسته‌ترینِ آن، کاهش قیمت قابل‌توجه برای دسترسی به API است. مدل‌های سری 6 با نصف قیمت سری 5.6 مدل‌های Sol و Luna در دسترس خواهند بود؛ کاهش قیمتی که اوپن‌ای‌آی آن را به پیشرفت‌های حاصل‌شده در زمینه‌های کَش کردن (ذخیره‌سازی موقت) و استنتاج نسبت می‌دهد.

اوپن‌ای‌آی همچنین ادعا می‌کند که جدیدترین مدل‌های این شرکت در ارائه پاسخ‌های از نظر واقعی دقیق‌تر، عملکرد بهتری دارند و خاطرنشان می‌کند که آن‌ها در زمینه برنامه‌نویسی نرخ خطای پایین‌تری دارند.

در این اطلاعیه آمده است: «در ارزیابی‌های داخلیِ ما از میزان صحت و اعتبار، که بر اساس مکالمات دنیای واقعیِ بدون نام مشخص (حذف هویت شده) انجام شده و در آن کاربران اشتباهات مدل‌های ما را گزارش کرده‌اند، مدل GPT-6 Sol حدوداً نصف مدل قبلی خود مرتکب اشتباه می‌شود و با هزینه‌ای بسیار کمتر، به قابلیت اعتمادی در سطح مدل Astra دست پیدا می‌کند.»

مطابق روال همیشگی در رونمایی از مدل‌های جدید اوپن‌ای‌آی، این شرکت ادعا می‌کند که جدیدترین محصولاتش رقیب اصلی خود یعنی Anthropic را پشت سر گذاشته‌اند. این شرکت بارها ادعا می‌کند که مدل‌های GPT-6 Sol و Luna کارها را به شکل قابل‌توجهی بهتر از مدل‌های رده‌بالای Anthropic — مانند Fable و Opus — انجام می‌دهند.

نکته قابل‌توجه این است که شرکت Anthropic دقیقا ۹۰ دقیقه پیش از رونمایی اوپن‌ای‌آی، نسخه جدیدی از Opus 5.5 را منتشر کرد که نشان‌دهنده رقابت فشرده میان این دو شرکت است.

نسخه‌های جدید Sol و Luna هم‌اکنون در ChatGPT Work و Codex برای بیشتر حساب‌های کاربری پولی و همچنین در ChatGPT API در دسترس هستند، در حالی که مدل Luna در اپلیکیشن دسکتاپ و برای کاربران رایگان و Go نیز ارائه خواهد شد. اوپن‌ای‌آی انتظار دارد این مدل‌ها را به تدریج در طول روز برای کاربران ChatGPT (نسخه اپلیکیشن و وب‌سایت) عرضه کند.

نظر مهندس بهمن آبادی: عرضه مدل‌های Sol و Luna نشان می‌دهد که رقابت واقعی هوش مصنوعی از قدرت محض به سمت بهینه‌سازی هزینه و کاهش خطا در لایه API شیفت پیدا کرده است. کاهش ۵۰ درصدی قیمت به همراه افت چشمگیر نرخ خطای برنامه‌نویسی در مدل Sol، به این معناست که توسعه‌دهندگان می‌توانند از این پس پروژه‌های سنگین مگنت را با معماری بسیار اقتصادی‌تر و اتکای اتوماتيك بالاتری پیاده‌سازی کنند. این یعنی هوش مصنوعی عملاً از فاز “دموی جذاب” خارج شده و وارد دوره “توجیه اقتصادی واقعی” در محصولات پربازدید شده است.

منبع: https://techcrunch.com/2026/09/22/openai-launches-gpt-6-sol-and-luna/